VI
English
한국어
日本語
Hai Phong
Việt Nam đã có định hướng rõ về chuyển đổi xanh với cam kết Net Zero 2050, chiến lược tăng trưởng xanh và lộ trình hình thành thị trường carbon. Ở cấp độ doanh nghiệp, mức độ quan tâm đến ESG cũng tăng nhanh: 89% doanh nghiệp cho biết đã hoặc có kế hoạch cam kết thực hành ESG trong 2–4 năm tới, trong khi 70% doanh nghiệp đã nghe nói về ESG.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa nhận thức và triển khai thực hiện các mục tiêu ESG tại doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn lớn.
Tốc độ dịch chuyển ESG giữa các nhóm doanh nghiệp hiện còn khá chênh lệch. Nhóm doanh nghiệp FDI đang đi nhanh nhất với tỷ lệ 71%, tiếp theo là doanh nghiệp niêm yết ở mức 57%, trong khi nhóm doanh nghiệp tư nhân mới đạt 27%. Điều này cho thấy áp lực từ chuỗi cung ứng toàn cầu, thị trường vốn và yêu cầu minh bạch đang là những yếu tố thúc đẩy quá trình chuyển đổi ESG diễn ra sớm hơn ở các nhóm doanh nghiệp có mức độ hội nhập cao.
Một điểm đáng chú ý khác là động lực triển khai ESG tại Việt Nam hiện vẫn thiên về tuân thủ. Có đến 70% doanh nghiệp thay đổi vì yêu cầu của pháp luật, trong khi chỉ 16% xem ESG là cơ hội tối ưu hóa vận hành. Nếu ESG chỉ được nhìn như một yêu cầu tuân thủ, doanh nghiệp sẽ có xu hướng làm báo cáo, hoàn thiện hồ sơ và đáp ứng kiểm tra. Nhưng nếu nhìn ESG như một công cụ quản trị, doanh nghiệp sẽ tập trung vào đo lường tiêu hao, kiểm soát phát thải, giảm lãng phí, cải thiện chất lượng và nâng cao hiệu quả vận hành.
Điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không nằm ở quyết tâm, mà nằm ở nền tảng dữ liệu.
Nhiều doanh nghiệp vẫn ghi nhận dữ liệu sản xuất, năng lượng, chất lượng và phế phẩm bằng giấy, Excel hoặc các hệ thống rời rạc. Khi dữ liệu không liên tục, không đồng bộ và khó truy xuất, doanh nghiệp rất khó chứng minh năng lực ESG một cách đáng tin cậy. Bên cạnh đó, sự thiếu rõ ràng về các quy định quốc tế như CBAM, CSRD, cùng với thiếu hụt nhân sự có năng lực kết hợp giữa sản xuất, dữ liệu và ESG cũng khiến quá trình triển khai chậm hơn kỳ vọng.
Doanh nghiệp Việt Nam không thiếu sự quan tâm đến ESG. Điều còn thiếu là năng lực biến ESG từ một yêu cầu tuân thủ thành một hệ thống quản trị dựa trên dữ liệu. Trong giai đoạn tới, lợi thế sẽ thuộc về những doanh nghiệp không chỉ “cam kết ESG”, mà còn có khả năng chứng minh ESG bằng dữ liệu vận hành thực tế.